Black friday Beeld Getty Images
Black fridayBeeld Getty Images

Hoe gaan we bewust om met de reusachtige Black Friday-kortingsacties anno 2022?

Tijdens Black Friday je favoriete shirt en broeken scoren voor een laag prijsje zodat je garderobe weer goed gevuld is. Heerlijk, maar op grote schaal is het hels. De Black Friday-acties van kledingbedrijven zoals SHEIN en H&M spelen namelijk een grote rol in het debat dat dagelijks wordt gevoerd door politici en activisten: de staat van de aarde. Hoe ga je in tijden van financiële crisis verantwoord om met deze verleidelijke kortingen?

Het is een dilemma. We houden allemaal van korting, toch? Wat als je als consument écht wilt bijdragen aan het milieu maar een koopje niet kan laten liggen?

Black Friday

De Amerikaanse post-Thanksgiving traditie ‘Black Friday’ is jaren geleden al overgewaaid naar Europa. Black Friday, waarop winkels oude collecties verkochten met korting, duurde één dag en veroorzaakte daarom vaak gigantische drukte in de stad.

Inmiddels kun je bij sommige webshops een lang weekend, of soms zelfs een week, genieten van hoge kortingen en zo de drukte een beetje vermijden. Volgens Jelle de Jong, algemeen directeur van IVN Natuureducatie, kunnen we verwachten dat één op de vijf Nederlanders gaat koopjesjagen tijdens Black Friday.

Strop voor kleine spelers

Kortingsacties zijn leuk voor ons als consument en voor grote winkels, maar helaas kunnen kleine zaken hier niet van meegenieten. Timo en Ella, eigenaren van de kledingwinkel Blackfish in Utrecht, merken zelf dat het onmogelijk is om winst te maken tijdens Black Friday. “Als kleine ondernemer snijd je in je marge tijdens zo'n gigantische sale”, vertelt Timo. “Er zit een heel groot verschil tussen de marges die grote bedrijven hanteren in vergelijking met kleine bedrijven, om rond te komen.”

“Grote ketens produceren dagelijks nieuwe kleding”, vertelt Ella. “Collecties en extra kleding worden speciaal voor de sale gemaakt en liggen in no-time in de winkel. Eigenlijk word je dus genaaid, omdat het geen echte uitverkoop is. Er wordt gewoon extra geproduceerd.”

De tekst gaat verder onder de post.

Super fast fashion

De wereldwijd bekende winkel H&M produceerde in de periode januari tot april 2022 meer dan 4.000 nieuwe items. Fast fashion-webwinkel SHEIN draait daar de hand niet voor om: bij hen verschijnen er op de website tussen de 2.000 en 10.000 nieuwe styles per dag(!). Misschien leuk om doorheen te scrollen in de app, maar ontzettend slecht voor het klimaat vanwege de overproductie.

Volgens The Guardian zal de kledingindustrie op dit tempo in 2050 een kwart van het koolstofbudget, de hoeveelheid uitstoot CO2 die gedurende een bepaalde periode is toegestaan om binnen een bepaalde temperatuurdrempel te blijven, verbruiken.

We moeten consuminderen

De Correspondent draait er ook niet omheen: rijke, westerse consumenten spelen de hoofdrol in het aftakelende klimaat door het zo-goedkoop-mogelijk-consumeren. Hoe lossen we dit op en hoe verlagen we deze gigantische taartpunt aan CO2-uitstoot? Eigenlijk is het antwoord simpel: minder kopen, bewuster te werk gaan en niet altijd de goedkoopste optie pakken.

Ongeveer 60% van Gen-Z geeft aan anders met geld om te gaan om minder impact op de aarde te hebben, maar daar staat tegenover dat ze wél bijdragen aan de enorme groei van fast fashion-koopjes; het voelt een beetje tegenstrijdig.

Green Friday

Dat moet dus anders. Kun je wel van koopjes en aanbiedingen genieten als je bewust en duurzaam te werk wilt gaan? Gelukkig wel! Zo doet de winkel van Ella en Timo mee met een alternatief voor Black Friday: Green Friday. “Tijdens Green Friday werken wij samen met Trees for All”, legt Timo uit. “Een beetje uit protest, omdat Black Friday tegenwoordig écht overconsumptie stimuleert.”

Dille & Kamille, die de Green Friday actie in 2018 startte met Trees for All, sluit zelfs alle (web)winkels op de kortingsdag. “Iedereen die normaal gesproken op vrijdag voor Dille & Kamille werkt, of je nou op kantoor zit of in de winkel staat, werkt een dag bij Staatsbosbeheer”, vertelt Laura Polderman, strategy en contentmanager voor Dille & Kamille. Hiermee hoopt de winkelketen zijn klanten ook te inspireren om een dagje de natuur in te gaan.

Dat het bedrijf hierdoor grote bedragen misloopt, is niet te vermijden. “Het gaat om tonnen”, aldus Polderman. Salaris krijgen de medewerkers gelukkig wel.

Kim Feenstra uit felle kritiek op Balenciaga

‘Deze campagne is verheerlijking van kinderporno’

Geen sprake van greenwashing

Blackfish sluit de deuren niet op vrijdag. “Wij doneren bij elke aankoop boven de dertig euro per klant één boom”, legt Timo uit.

Afgelopen jaar heeft Blackfish vijftig bomen gedoneerd aan Trees for All, maar dit jaar hebben ze geen target. “We hebben geen goal omdat het ons doel niet is om mensen op te roepen om te shoppen”, zegt Ella. “Dat zou greenwashing zijn. Als je bij ons iets koopt in plaats van bij de H&M, dan doe je iets goeds. Vorig jaar hoorde ik klanten zeggen dat ze het fijn vinden om zo een bijdrage te leveren aan het tegengeluid.”

Overconsumptiemaatschappij

Toch vinden Timo en Ella dat de consument zelf ook een rol speelt als het gaat om milieubewuste aankopen maken. “Waarom zou je iets kopen als je het weinig draagt?” Laat je niet verleiden door hoge kortingen als je iets niet écht nodig hebt, maar schroom niet om producten die al een langere tijd op je verlanglijstje staan toch aan te schaffen.

Bron: ANP, The Guardian, de Correspondent

Lisa CostersGetty Images

Op alle verhalen van Flair rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@flair.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden